Türkiye’de, doktor muayene ve tedavi harcamalarının hanelerin yüzde 6,1’ine çok yük getirirken, yüzde 50,2’sine biraz yük getirdiği, yüzde 40,9’una ise yük oluşturmadığı görüldü.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ilişkin “Sağlık Modülü” verilerini yayımladı.
Buna göre, Türkiye’de doktor muayene ve tedavi harcamalarının hanelerin yüzde 6,1’ine çok, yüzde 50,2’sine biraz yük getirirken, yüzde 40,9’una ise yük getirmediği tespit edildi.Diş muayene ve tedavi harcamalarının, hanelerin yüzde 5,3’üne çok, yüzde 37,2’sine biraz yük getirdiği, yüzde 28,9’una yük getirmediği anlaşıldı.
İlaç harcamaları ise hanelerin yüzde 5’ine çok, yüzde 50,9’una biraz yük oluştururken, yüzde 44’üne yük getirmediği kayıtlara geçti.
Son 12 ay içinde hanelerin yüzde 2,7’sinin muayene veya tedavi, yüzde 28,6’sı diş muayenesi veya tedavisi, yüzde 0,1’inin ise ilaç harcaması yapmadığı belirlendi.
Gelir gruplarına göre sağlık harcamaları
Doktor muayene ve tedavisi ile ilaç için harcama yapmama durumunun, hanelerin gelir gruplarından çok etkilenmediği görüldü.
Diş muayene ve tedavisine ilk (en düşük) yüzde 20’lik gelir grubunda olanların yüzde 45,4’ünün, ikinci yüzde 20’lik gelir grubunun yüzde 36,5’inin, üçüncü yüzde 20’lik gelir grubunun yüzde 32’sinin, dördüncü yüzde 20’lik gelir grubunun yüzde 28,1’inin, beşinci (en yüksek) gelir grubunun ise yüzde 25,5’inin harcama yapmadığı görüldü.
En düşük yüzde 20’lik gelir grubundaki hanelerin yüzde 62,9’una doktor muayene ve tedavisi, yüzde 37,6’sına diş muayene ve tedavisi, yüzde 65,5’ine ise ilaç harcamaları yük getirdi.
En yüksek yüzde 20’lik gelir grubundaki hanelerin yüzde 53’ü doktor muayene ve tedavisi, yüzde 38’i diş muayene ve tedavisi, yüzde 59,5’i ilaç harcamalarının yük getirmediğini belirtti.
Yoksulluk riski altında olmayanların yüzde 31,7’si çoğunlukla oturarak çalışıyor
Bir işte çalışan 15 yaş ve üstü fertlerin çalıştıkları süre incelendiğinde, bunların yüzde 29,4’ünün oturarak, yüzde 45,5’inin ayakta durarak, yüzde 18,7’sinin yürüyerek veya orta düzey fiziksel aktiviteyle ve yüzde 6,4’ünün ise ağır iş ya da ağır fiziksel aktiviteyle çalıştığı belirlendi.
Yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olan fertlerin yüzde 17,2’si oturarak çalışırken, risk altında olmayan fertler için bu oran yüzde 31,7 oldu. Yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olan fertlerin yüzde 11,2’sinin ağır iş ya da aktivite yaparak çalışma hayatını geçirdiği tespit edildi.
Bir işte çalışsın ya da çalışmasın 15 yaş ve üstü fertlerin, olağan bir haftada iş dışında geçirilen zamanları incelendiğinde, bunların yüzde 1,4’ünün “günde iki kere veya daha fazla”, yüzde 11,6’sının “günde bir kere”, yüzde 5,6’sının “haftada 4-6 kere”, yüzde 11,5’inin “haftada 1-3 kere”, yüzde 6,7’sinin “haftada 1 kereden az” en az 10 dakika boyunca aralıksız devam eden fiziksel aktivite veya boş zaman faaliyetleri yaptıkları anlaşıldı. Fertlerin yüzde 63,3’ünün ise fiziksel aktivite veya boş zaman faaliyetlerine zaman ayırmadığı belirlendi.
Fertlerin yüzde 96,9’u iletişim faaliyetlerinde zorlanmıyor
Modül kapsamındaki 15 yaş ve üstü fertlerin yüzde 96,9’u iletişim kurmada, yüzde 95,8’i öz bakımında, yüzde 90’ı işitmede, yüzde 85,2’si bir şeyleri hatırlamada, yüzde 80,5’i görmede ve yüzde 79,7’si yürümede sorun yaşamadığını ifade etti.
En çok zorlanılan faaliyetler ise sırası ile yüzde 17,3 ile görme, yüzde 15,2 ile yürüme, yüzde 12,6 ile hatırlama olurken, fertlerin sadece yüzde 2,2’si iletişim faaliyetlerinde zorlandığı bildirildi.
Fertlerin en çok yapamadığını belirttiği faaliyetler ise yüzde 0,5 ile öz bakım, yüzde 0,4 ile yürüme, yüzde 0,2 ile bir şeyleri hatırlama ve iletişim kurma faaliyetleri oldu.